İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) Kurulları Yönetmeliği, Türkiye’de işyerlerinde İSG kurullarının kurulması, görevleri, yetkileri ve çalışma usul ve esaslarını düzenleyen önemli bir mevzuattır. Bu yönetmelik, 29013 sayılı Resmi Gazete’de 18.06.2013 tarihinde yayımlanmıştır.
Yönetmeliğin temel amacı, işyerlerinde sağlıklı ve güvenli bir çalışma ortamının sağlanması, iş kazaları ve meslek hastalıklarının önlenmesi için işveren ve çalışan temsilcilerinin ortaklaşa çalışacağı platformlar oluşturmaktır.
Kimler Kurul Oluşturmak Zorunda?
Yönetmeliğe göre, elli ve daha fazla çalışanı olan ve altı aydan fazla sürekli iş yapılan işyerlerinde İSG kurulu oluşturulması zorunludur. Bu kural, kamu ve özel sektör ayrımı yapmaksızın tüm işyerlerini kapsar.
İSG Kurulunun Görevleri
İSG kurulları, işyerindeki iş sağlığı ve güvenliği faaliyetlerinin planlanması, uygulanması, izlenmesi ve geliştirilmesi konularında önemli görevler üstlenir. Başlıca görevleri şunlardır:
- Risk değerlendirmesi ve kontrol tedbirlerinin belirlenmesi: İşyerindeki tehlikeleri ve riskleri belirleyerek, bu riskleri azaltmaya yönelik tedbirler geliştirmek.
- İSG eğitimlerinin planlanması: Çalışanlara yönelik İSG eğitimlerinin içerik ve sürelerini belirlemek, eğitimlerin etkinliğini takip etmek.
- Kişisel Koruyucu Donanım (KKD) seçimi ve kullanımı: Çalışanların ihtiyaç duyduğu KKD’lerin belirlenmesi, temini ve doğru kullanımının sağlanması.
- İş kazaları ve meslek hastalıklarının incelenmesi: Meydana gelen iş kazaları ve meslek hastalıklarının nedenlerini araştırmak, tekrarını önleyici tedbirler almak.
- Acil durum planlarının hazırlanması: Yangın, deprem gibi acil durumlar için planlar oluşturmak ve bu planların uygulanabilirliğini denetlemek.
- İSG mevzuatına uyumun sağlanması: İlgili yasal düzenlemelere uyumun sürekli olarak kontrol edilmesi.
- İSG politikalarının oluşturulması: İşyerinin İSG hedeflerini ve politikalarını belirlemek.
- Denetim ve izleme: İşyerindeki İSG uygulamalarını düzenli olarak denetlemek ve gelişmelerini izlemek.
İSG Kurulunun Üyeleri
Kurul, işverenin veya işveren vekilinin başkanlığında aşağıdaki kişilerden oluşur:
- İşveren veya İşveren Vekili: Kurulun başkanıdır.
- İş Güvenliği Uzmanı: İşyerinin tehlike sınıfına ve çalışan sayısına göre belirlenen uzman.
- İşyeri Hekimi: İşyerinde görevli hekim.
- Çalışan Temsilcisi/Temsilcileri: Çalışanlar arasından seçimle belirlenen veya atanmış temsilciler. (Birden fazla çalışan temsilcisi varsa, bir tanesi asil üye olarak görev yapar.)
- İnsan Kaynakları, Personel, Sosyal İşler veya İdari ve Mali İşleri Yürütmekle Görevli Kişi: Bu birimlerden sorumlu bir çalışan.
- Sivil Savunma Uzmanı: İşyerinde sivil savunma uzmanı varsa.
- Ustabaşı veya Formenin Temsilcisi: İşyerinde ustabaşı veya formen bulunması halinde onların temsilcisi.
Kurulun Çalışma Usulü
İSG kurulları, belirli periyotlarla toplanır. Çok tehlikeli işyerlerinde ayda bir, tehlikeli işyerlerinde iki ayda bir, az tehlikeli işyerlerinde ise üç ayda bir toplanma zorunluluğu bulunur. Kurul toplantılarında alınan kararlar, işveren tarafından uygulanmak üzere takip edilir.
Neden Önemli?
İSG Kurulları Yönetmeliği, iş sağlığı ve güvenliğinin yalnızca yasal bir yükümlülük olmaktan öte, katılımcı bir süreç olduğunu vurgular. İşveren, çalışanlar ve İSG profesyonellerinin bir araya gelerek ortak akılla hareket etmesi, işyerindeki risklerin daha etkin bir şekilde yönetilmesini ve sürdürülebilir bir İSG kültürünün oluşturulmasını sağlar. Bu sayede, hem çalışan sağlığı ve güvenliği korunur hem de işletmenin verimliliği ve itibarı artırılır.
